Betrouwbare informatie

oordat boeken in de boekhandel te koop worden aangeboden, zijn ze nauwkeurig door uitgevers beoor­deeld en geredigeerd. Anders is dit bij publicaties op internet . Internet is geen veredelde encyclopedie. Het vormt de spiegel van de samenle­ ving, met niet alleen het goede, maar ook het slechte. En het is aan de gebruiker om te oordelen of de informatie betrouwbaar is.

Een definitie van een betrouwbare internetsite is moeilijk te geven. Betrouwbaarheid is afhankelijk van wat de gebruiker zoekt. Iemand die bijvoorbeeld informatie wil over de fysieke kenmerken van ADHD heeft niks aan een verslag van een docent die kinderen met deze stoornis in zijn klas heeft. Maar voor ouders die willen weten hoe ze moeten omgaan met hun ADHD - kind kan dit juist erg informatief zijn.

'Een internetbron van hoge kwaliteit is een bron die in de informatiebehoefte van de gebruiker voorziet,' staat op de site van de WebDetective. De Internet Detective is een site van een aantal openbare bibliotheken om te leren hoe websites op betrouwbaarheid beoordeeld kunnen worden ( http://www.webdetective.nl/checklist.html ).

Er staat veel, heel veel op internet . Zoekmachines geven vaak vele 'hits'. Natuurlijk is zo'n 'hit' geen bron. Zoiets zet je dus nooit in je bronnenlijst.

Hoe kan de internetgebruiker goede van slechte informatie onderscheiden? Belangrijk is te weten van wie of van welke organisatie de informatie afkomstig is. Wanneer dit bekend is, kan immers gemakkelijker worden beoordeeld of de informatie betrouwbaar is. De site van een actiegroep, een individu of een bedrijf met commerciële belangen zal vaak 'gekleurd' zijn. Onafhankelijke instituten zullen meer hun best doen om objectieve, of in elk geval verantwoorde informatie te verschaffen.

Op een professionele site is altijd informatie te vinden over de makers. Bij 'over deze site, 'contact' of onder het icoon van de organisatie staat wie de makers zijn, hoe ze te bereiken zijn en wat hun doel is. Wanneer de site niet van een bekend bedrijf of van een organisatie van naam is, ga dan na wat de motivatie van de makers is. Een site kan in eerste instantie degelijk en objectief lijken, maar schijn bedriegt.

Een voorbeeld. Geïnteresseerden in milieu of rechterlijke macht hebben kans om via een zoekmachine op de site van de Stichting Sociale Databank Nederland terecht te komen (www.sdnl.nl). De site ziet er professioneel uit en de 'stichting' en 'databank' in de naam suggereren dat het om een onafhankelijke organisatie gaat. Dit is niet waar. Onder het icoon is namelijk te vinden dat het hier een platform betreft voor mensen met een georgistische levensvisie. Georgistisch is: 'dat de aarde met haar bodemschatten principieel aan de gehele mensheid toebehoort.

Bevat een site geen informatie over de makers, dan kan vaak door middel van het ontleden van de Universal Resource Locator ( url ) de herkomst worden achterhaald. De url is het adres van de pagina en staat bovenaan in de witte balk. Wie bijvoorbeeld op zoek is naar het inwonertal van Nederland typt de woorden 'kerngegevens, 'NEDERLAND, en 'bevolking' in in het venstertje van de zoekmachine. Een belangrijke site in de daarop volgende lijst van treffers is: http://statline.cbs.nl/StatWeb/table.asp?STB=G1&LA=nl&DM=SLNL&PA=37296ned&D1=0-2,4-7,14-18,59-60,65&D2=0,5,10,15,20,25,30,35,40,45,50,l&HDR=T . Door de url van links naar rechts te lezen, is te zien waar de gebruiker zich bevindt, namelijk op de site van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), bij de rubriek 'kerncijfers. Door gedeeltes weg te laten, komt de gebruiker steeds dichter bij het algemene begin. www.cbs.nl brengt de gebruiker bij de homepagina van het CBS.

Een andere manier om te achterhalen van wie een site is, is door informatie op te vragen over de domeinnaam. Dit kan bij www.nic.nl, de site van Stichting Internet Domeinregistratie Nederland. Onder 'bestaat een domeinnaam al?' kan de naam worden ingetypt, bijvoorbeeld 'hemelboom.nl', waarna gegevens verschijnen over de eigenaar van de domeinnaam.(Zet een kruisje bij "uitgebreid")

Soms staat er in de url een tilde(~), zoals bijvoorbeeld bij: http://www.cs.vu.nl/~okeanos/improved/. Een tilde wil meestal zeggen dat het om een persoonlijke webpagina gaat. De instantie genoemd voor de tilde verschaft alleen maar ruimte op het net. In het voorbeeld is dit : http://www.cs.vu.nl/ de Faculteit der Natuurwetenschappenwiskunde en informatica van de Vrije Universiteit. De roeivereniging mag op hun server een website maken. Het mag duidelijk zijn dat de faculteit niet verantwoordelijkis voor de inhoud.

Veel informatie op internet is secundair. Dat wil zeggen dat de site geen of weinig eigen informatie geeft, maar vooral verwijst naar informatie van derden. Denk hierbij aan de vele ' doorlink-sites . Omdat dit soort sites niet zelf verantwoordelijk is voor de informatie is het belangrijk om de oorspronkelijke bron te achterhalen. Vaak verandert de

url wanneer op een link geklikt wordt en komt de gebruiker direct terecht op de oorspronkelijke site. Soms is dit niet het geval. Ga dan toch op zoek naar de oorspronkelijke organisatie, want op hun site zal de meest recente en ook aanvullende informatie te vinden zijn.

De zoektocht naar betrouwbare informatie op internet vereist geen ingewikkelde digitale trucjes.
Het allerbelangrijkste is wel: gebruik het gezonde verstand. Wantrouw informatie die niet onder­
bouwd is en die niet overeenkomt met andere ( digitale ) bronnen.

Test:  Bij het zoeken van informatie voor je onderwerp kom je deze internet-pagina tegen.

          Voldoet deze site wel of juist niet aan de eisen van betrouwbaarheid?

          Het juiste antwoord is: NEE. Snap je niet waarom, vraag het dan op school even na.

          Lees hier ook nog even wat de hoogste baas zelf ervan zegt : Wikipedia-niet-gebruiken-als-primaire-bron

          Lees de nieuwste ontwikkelingen hier.